ذبيح الله صفا
665
تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )
او بر دست قاسم بيگ نامى كشته شد و از اينروى ماده تاريخ مرگش را « قاسم بيك كشت » گفتهاند كه از آن عدد 953 استخراج مىگردد و گويا همين تاريخ درست باشد . استخوان او را پس از چند سال بكربلا بردند و در جوار قبر حسين بن على به خاك سپردند . كوشش شاه طاهر در نشر مذهب اسمعيليه ( شعبهء مؤمنيه ) در دكن باعث شد كه آن مذهب در هند نيز پيروانى داشته باشد و اكنون از آن قوم در مدراس هند ، و نيز در سوريه ، بسر مىبرند و شمارهشان نزديك بيستهزارست و اين فرقهء نزاريهء مؤمنيه با ديگر فرقههاى اسمعيلى رابطهيى ندارند « 1 » . بعد از شاه طاهر پسرش شاه حيدر كه هنگام مرگ پدر در ايران و به خدمت شاه تهماسب بسر مىبرد ، بهند بازگشت و بر مسند پدر نشست . برادر شاه طاهر يعنى شاه جعفر نيز در ملازمت برهان نظام شاه مرتبهيى بلند داشت و از معتمدان او بود و بعد از برادر در همان احمدنگر ماند تا درگذشت . شاه طاهر دكنى از دانشمندان و اديبان و عارفان معروف عهد خود بود . در تفسير و حديث و فقه و اصول و حكمت و رياضى مهارت داشت . دانشهاى عقلى را نزد شمس الدين محمد خفرى « 2 » فراگرفت و در مجموعهء منشآتش نامهيى به همين استاد مىبينيم كه بجاى خود ذكر خواهم كرد و نيز در قسمت نثر و نويسندگان اين عهد بتأليفها و نامهنگاريها و بعضى از معاصرانش اشاره خواهد شد . وى از شاعران بزرگ عهد خود بود كه در قصيده و غزل شيوهء استادان قديم را دنبال مىنمود . از ديوان و منشآت او موسوم به « انشاء روحافزا » نسخههايى موجودست و از آن جمله نسخهيى بشمارهء 2114 . Supp
--> ( 1 ) - در اينباره بنگريد بتاريخ نظم و نثر در ايران . . . ، سعيد نفيسى ، ص 803 - 805 . ( 2 ) - همين كتاب و همين جلد ، ص 304 .